Bu makalemde sizleri dnmeye davet etmek istediim konu, surelerin banda besmeleyle yani, Bismillahirrahmanirrahim RAHMAN VE RAHM OLAN ALLAH IN ADIYLA diye balamasnn nedenleri ve besmelenin ayrca bir ayet olup olmad konusu zerine olacaktr. Bunu hi dndnz m? Besmele bir ayet midir? Ayet deilse, neden yalnz surelerin basnda vardr? Acaba Kuran da surelerin banda geen besmele, neden tek bir ayet yazarken ya da okunurken, besmele ile balanmaz. Sanrm sizde bir an bu sorumdan sonra dndnz.


Bu konu mezheplerde tartma konusu ve farkl grler var. Tabi bu yazmda farkl grleri zikretmek, rnek vermek yerine, sizleri bu konu zerinde bizzat Kuran merkezli dnmenizi rica ediyorum. Dikkat etiyseniz besmele yani Rahman ve Rahim olan Allah n adyla diye balayan bu cmle, Allah dan gelen bir bildirinin olduunun, ilk szleri olduunu anlyoruz. yle de diyebiliriz. Yeni bir sure indiriliyor ve Cebrail yeni sureyi teblie balarken, bu szlerim Allah katndan gelen Rahman ve Rahim olan Allah n szleridir diyor besmeleyle.


yle bir soru gelebilir aklnza. Neden surenin banda varda, dier ayetleri tek tek okurken besmele yok. nk surenin tamam bir gnde tek seferde inmedi. Ne kadar zamanda indiine dair bir bilgide yok zaten. Bir sure diyelim 6 ayda indi, ama surenin ilk banda besmele var. Bu dnceden yola karak unu syleyebiliriz. BESMELE ALLAH KATINDAN, CEBRAL TARAFINDAN YEN BR KONUYU (SUREY)TEBLE BALARKEN, TOPLUMUN DKKATN EKMEK, YEN BR KONUNUN AYETLERNN TEBL EDLDN ANLAMALARI ADINA, ADETA BR BALIK NTELNDE VE CEBRAL BESMELEYLE UNU SYLYOR ELSSNE VE MAN EDENLERE. SZLERE RAHMAN VE RAHM OLAN ALLAH IN AYETLERN LETYORUM.


Bu konu sanrm geleneksel Hanefi slam anlaynda da byle alglanm olmal ki, namaz klarken imam besmele okumadan ayete balar. Hatta rivayet hadislerde bile byle geer ve Peygamberimizin namazda ayetlerden nce besmele okumad rivayet edilir. Elbette bu rivayet bizim iin kant olamaz. Ben konunun genel toplumda nasl anlaldn anlatmaya alrken bu rnei verdim.


Diyanet leri Bakanlnn sitesine, ya da birok dini konularda yazlar yazan sitelere baktnzda, bir ayeti ya da mealini yazmadan nce, besmeleyle balamadan yazldn grrsnz, farkl uygulayanlarda var elbette. Tabi baz kardelerimiz, farkl bilgilerle slam anlam olduklarndan, buna itiraz ettiklerine ahit oluruz. unu da sylemek isterim. Elbette ayetleri tek tek yazarken de besmeleyle balayabilirsiniz, nk Allah n ayetini tebli ediyorsunuz. Anlatmaya altm, Allah n bu konuda bizleri balayc bir emri yok. Kuran da verilen besmele rnei ok aktr. ZATEN BESMELE, BALI BAINA BR AYETTR.


Bu konuda farkl bir tartma da, besmele bir ayet midir konusudur. Aslnda bunu tartmann hibir anlamnn olmadn dnyorum. Allah surelerin banda, yeni bir konuya zellikle balarken besmeleyle balamsa, bu szlere ayet midir deil midir demenin bir anlam yoktur. Besmele sonradan insanlar tarafndan ilave edilmediine gre, elbette bu cmlede bir ayettir ve bizlere anlatmaya alt ok nemli bilgi iermektedir. Bizlere den gereksiz tartmlar yerine, besmelenin neden surenin banda zellikle yer aldn, anlamaya almak olmaldr. Ne yazk ki bu konuda farkl dnceler var ve besmelenin daha sonra Kuran a, Peygamberimizin ilave ettii dahi sylenmektedir. Ltfen unutmayalm, Allah n elisi, Kuran a bir kelime bile ekleme yetkisine sahip deildir. Hatrlatrm Allah, Kuran ben koruyorum diyor.


lgintir, Kuran da yeni bir sure olarak ayr zikredilen, TEVBE suresinin banda, besmele yoktur. Bu konuda da her zaman olduu gibi rivayetlerden yola karak, birok ey sylenmitir. Bizler onlarn etkisinde kalmadan, konuyu Kuran merkezli dndmzde, aslnda TEVBE suresinin ayr bir sure olmad, bir nceki ENFAL suresinin devam olduu anlalyor. ki sureyi de okuduunuzda, konularn benzerliini, hatta birbirini akladn, tamamladn fark edersiniz.


Bu konuda dncelerini syleyen din limleri de genel olarak, bu dncede birlemilerdir. Bunun dnda baka bir fikir yrtmek, ancak kendi dncelerimizi, Kuran a syletmek olur diye dnyorum. Allah n aklamad bir konuda farkl szler sylemek, bizleri gereklerden uzaklatracaktr.


Gelelim gnmzde her konuda, ie balarken ya da herhangi bir eyi anlatrken, besmeleyle mi balamalyz konusuna. Aslnda bu soruya farkl ekillerde yaklaanlar, aratrmalarm sonucunda grdm. Her dnceye sayg duyarm. Bende dncemi sylerim elbette, ama Kuran n apak rneini, gereini de syleyerek, karar her Mslman n kendisine brakmak istiyorum.


Kuran da yeni bir konuya, yani Sureye balarken, Cebrail zellikle surelerin tebliine, bizzat sizlere tebli edeceim ayetler, RAHMAN VE RAHM OLAN ALLAH IN ADIYLA SZLERE TEBLDR, diye balyorsa, besmelenin z Allah n tebliini bir btn halinde yaparken, ya da Kuran okurken sylememiz, Kuran n bir emridir diyebiliriz.


Peki, konu ayetlerin teblii, hatta din ile ilgili bir konu deilse, normal yaantmzda bir iimize balyorsak ne olacak. Bu durumda ayn Kuran da olduu gibi, birebir ayn szlerle ayn dnceyle, yani sanki Allah n ayetlerini tebli ediyormu, Allah n emrini aktaryormu gibi, besmeleyle sze balamamz ne kadar doru olur. Konuyu daha iyi anlayabilmemiz iin size Hz. Sleyman n, Sebe melikesi ne gnderdii bir mektup rneini vermek istiyorum. Bu ayette, besmeleyle balar ve bakn neler sylenir.


Neml 30-31 : Mektup Sleyman'dandr, RAHMN VE RAHM OLAN ALLAH'IN ADIYLA (balamakta) dr. BANA BA KALDIRMAYIN, TESLMYET GSTERP BANA GELN, diye (yazmaktadr). (Diyanet vakf meali)


Peki, Hz. Sleyman bu mektubu ne iin yazyordu, nereye ve kime ba kaldrmayn diyor, buras nemli. Mektubu gnderdii toplumu, tek bir ilah a iman etmeye davet ediyordu. Bunu nceki ayetlerden reniyoruz. Demek ki Hz. Sleyman, tpk Cebrail in ayetleri elisine tebli ederken besmeleyle, yani bu tebli, Rahman ve Rahim olan Allah n szleridir diye balad gibi, Hz. Sleyman da ayn mantkla, dnceyle baka ilahlara, gnee tapmay brakmalarn, taplacak iman edilecek yalnz Allah olduunu tebli ediyor ve Allah n buyruklarna ba kaldrmayn, Allah a teslimiyetinizi gsterin emrini mektupta yazd iin, besmeleyle balyor mektup. nk dinde zorlama yoktur ve Hz. Sleyman hibir toplumu kiisel olarak her hangi bir inanca zorla davet etme yetkisinde de deildir. Tebli ve uyar ALLAH IN UYARISIDIR.


Yine Kuran dan konumuza aklk getirecek, Alak suresi 1. ayeti hatrlatmak istiyorum. Bu ayet YARATAN RABBN ADIYLA OKU YAN ALLAH IN ADINA OKU, ALLAH ADINA ARIDA BULUN, DAVET ET DYE BALAR. Devamnda da, Allah n ayetlerini tebli eder. Demek ki besmeleyle balamann asl amac anlatlanlarn, sylenenlerin ALLAH KATINDAN GELDNN BELRTLMES ADINA SYLEND, OK AIK ANLAILIYOR.


Bizler ne yazk ki besmele konusunu Kuran dan deil, farkl rivayet bilgilerden, beeri fkh inancndan aldmz bilgiler nda anladmz iin, farkl anlamlar ykleyebiliyoruz. Ayeti yazmadan nce sorduum soruya, tekrar dnelim. Peki, bizler herhangi bir ie balarken, Allah n ismini anmayalm m? Elbette bunu dnmek ve sylemek aptallk ve Kuran bilmezlik olur. Bizler Kuran anladmz dilden okumayp, ayetlerin ne anlama geldii konusunda da ok fazla dnmediimiz iin, dnmeden Arapasndan syleyip, okuyup geiyoruz.


Allah n adn anmadan, elbette hibir ie balamamalyz, hatta yarn ya da daha sonra yapacamz bir i iin bile, ben u ii yapacam, bu ii yapacam diye bile kesin konumamalyz. Bunu yapmayn diyen Kuran dr. Peki, bizler nasl balamalyz, her iimize balarken? Bunu Kuran dan aldm bilgi nda anlatmak isterim. RAHMAN VE RAHM OLAN ALLAH IN ZNYLE BALARIM dememiz, ok daha doru olur. nk Allah Kehf 2324. ayetlerinde, yapmay planladmz iler iin bile Allah, bunu yarn yapacam eklinde sylemeyin diyor ve bakn nasl sylememizi istiyor.


ALLAH'IN DLEMESNE BALAMADIKA HBR EY N BUNU YARIN YAPACAIM DEME. (Kehf 2324)


Buradan da unu aka anlyoruz. Her iimize balamadan nce, Allah n iznini almal ve onu anarak yardm istemeli ve ALLAH IN ZNYLE DYE E BALAMALIYIZ. Tekrar etmek istiyorum, Kuran da geen besmele, Allah n emirlerini tebli ederken, tebli edilen ayetlerin, Allah n buyruudur, ONUN ADINA SYLYORUM, anlamnda kullanlmtr. RAHMAN VE RAHM OLAN ALLAH IN ADIYLA


rnein Kurban keserken, surelerin banda geen besmeleyle, Kurban kesenleri grrz. Yani Rahman ve Rahim olan Allah n adyla diye kurban kesenler var. Hlbuki Rahman sfat herkese acyan, merhamet eden anlamndadr, ama bizler bu sz hayvan keserken de bazen kullanyoruz. Besmele konusunu yanl anladmz iin. Hlbuki Allah Hac suresi 34. ayetinde, Allah n rzasn kazanmak adna kestiimiz Kurbanlar keserken, ALLAH IN ADINI ANIN DER BZLERE. Yani bu szyle, kurban kesecekseniz yalnz Allah iin kestiinizi syleyin emrini vermitir. Onun iindir ki Kurban keserken bizler, Allah iin Kurban kestiimizi mutlaka sylemeliyiz. Onun iin Kurban keserken BSMLLAH ALLAH EKBER DER VE KURBANI KESERZ. Ya da Kebir Allah diyebiliriz. Peki, neden bunu Trke sylemeyiz de, Arapa syleriz. Tm bu inanlar, gelenein farknda olmadan stmzdeki basksdr. Hlbuki Kurban keserken, ALLAH IM SENN RIZAN N KURBAN KESYORUM, SEN YCESN ULUSUN. Dememiz ok daha gzel olmaz m?


Dilerim cmlemiz, Allah n bizler iin gnderdii rehberi Kuran anlayarak, dnerek okuyan, batldan ve hurafeden uzak slam yaayan, Allah n aznlk halis kullar arasnda oluruz.


Sayglarmla
Haluk GMTABAK


https://hakyolkuran1.blogspot.com/
http://halukgta.blogcu.com/
http://kuranyolu.blogcu.com/
http://hakyolkuran.com/
https://www.facebook.com/Kuranadavet1/